21.05.2010

Ticaret unvanı

Selen Arınç Türkmen / Avukat – Ticaret ve İş Hukuku

6762 s. TTK md. 41 uyarınca her ticari işletme işlemlerini ticaret unvanı altında yapmak zorundadır.

6762 s. TTK md. 43/ son uyarınca ise, ticaret unvanının daha evvel tescil edilmiş olan unvanlardan farklı olması gerekmektedir.

Firmaların sıklıkla mevcut ticaret unvanlarını ayrıca marka olarak tescil ettirdikleri görülmektedir. "Ticaret unvanı" işletmeyi tanıtmak ve "marka" ise ürünü veya hizmeti tanıtmak amacı ile kullanılan ve kaynağını kanundan alan tescil haklarıdır.

Kanuna ve yerleşmiş yüksek mahkeme içtihatlarına göre ne ticaret unvanının ne de markanın birbirlerine karşı üstünlük ve öncelik hakkı yoktur. Önemli olan marka ve ticaret unvanı açısından öncelikli tescil hakkı sahibi yani "ÜSTÜN HAK SAHİBİ" olmaktır. Tescil edilen ticaret unvanı tüm Türkiye genelinde korunur.

Ticaret unvanının korunmasında, tescilli unvanın varlığı ve önceliği asıl ve yeterli olup, ayrıca işletmelerin faaliyet sahalarının aynı olması zorunluluğu aranmamaktadır. (T.C. YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ E. 2004/828 K. 2004/10546 T. 1.11.2004)

Ticaret unvanındaki vurgu kelimenin, 3. Kişi ve kurumlar tarafından ayırt edici vasıf kazandırılmadan aynen unvan olarak kullanılması, ticaret unvanına tecavüz ve haksız rekabettir. (T.C. YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ E. 2001/4562 K. 2001/7295 T.1.10.2001)

"Ticaret Unvanı"nın bir başka kurum tarafından yine tescil edilerek kullanılması halinde "öncelikli tescil" dolayısı ile "ÜSTÜN HAK SAHİBİ",
►Kullanım "tescilsiz" kullanım ise bunun men'ini
►Haksız kullanılan ticaret unvanı tescil edilmiş ise kanuna uygun bir şekilde değiştirilmesini veya terkinini
►Zarar görmüş ise kusur halinde tazminini
isteyebilir.

"ÜSTÜN HAK SAHİBİ"nin talep hakları 3. Kişinin haksız kullanımının tescilli veya tescilsiz olmasına göre değişebilmektedir.

Haksız kullanım tescilsiz olması veya başvuru aşamasında olması durumundaki haklar:

Ticaret unvanının, 3. kişi veya kurum tarafından aynı faaliyet sahasında marka olarak tescil başvurusunu "ÜSTÜN HAK SAHİBİ" engelleyebilir. (T.C. YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ E. 2000/9368 K. 2001/640 T. 20.1.2001)

Ticaret unvanının, haksız bir şekilde, müşteri portföyünden yararlanmak amacı ile iltibas yaratılarak 3. kişi veya kurum tarafından tescilsiz olarak kullanılması durumunda; bu tescilsiz kullanım "ÜSTÜN HAK SAHİBİ" tarafından haksız rekabet hükümleri uyarınca durdurulabilir. (T.C. YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ E. 2004/3138 K. 2004/12312 T. 13.12.2004)

Ticaret unvanına yönelik 3. kişi veya kurumun haksız kullanımının "tescilsiz" kullanım olması durumunda, hakkı ihlal edilen "ÜSTÜN HAK SAHİBİ"nin dava açma hakkı, ihlal devam ettiği müddetçe sürer. Burada zamanaşımı olgusu ihlalin devamı müddetince işlemez.

Haksız Kullanımın Sonraki Tescile Dayanması Durumundaki Haklar

Ticaret unvanındaki vurgu kelimenin, 3. Kişi ve kurumlar tarafından ayırt edici vasıf kazandırılmadan aynen unvan olarak kullanılması, sonra tescil edilen ticaret unvanının terkini gerektirmektedir.

Ancak; ticaret unvanının ve markanın ayırt edilemeyecek kadar benzerinin 3. kişi veya kurum tarafından tescil edilerek kullanılması durumunda, bu kullanımın terkini istenmedikçe, taklit kullanım "haksız rekabet" yaratmamaktadır. (T.C. YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ E. 2003/14203 K. 2004/8842 T. 27.9.2004)

Aşağıda yer verilen içtihat bu durumu örneklemektedir. Mahkeme tarafından daha sonra tescil edilen benzer unvanın terkinine karar verilmektedir, ancak sonraki unvan bir şekilde tescil edilmiş olduğu için tescilli olduğu süre içerisindeki kullanım haksız rekabet olarak kabul edilmemektedir.

T.C. YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ E. 2003/13467 K. 2004/7561 T. 6.7.2004
Somut olayda, davacı ile davalının faaliyet alanları aynı olup, davacının kuruluş ve tescil önceliği nedeniyle ülke genelinde bir hak elde ettiği, her iki tarafın unvanlarının çekirdek unsurunun aynı olduğu, karışıklığa neden olması ve unvana tecavüz teşkil etmesi karşısında davacının terkin isteme hakkının bulunduğu açıktır.
Ancak davalı ticaret unvanını tescilli olarak kullanmaktadır. Bu nedenle tescilli ticaret unvanının sicilden terkin edilmesi anına kadar kullanılmasında herhangi bir usulsüzlük olmadığı için, bu dönem içerisinde unvana tecavüzden ve haksız rekabetten bahsedilemez.

Kanun burada, hatalı tescil edilen markanın veya ticaret unvanın terkin edilmesine ilişkin inisiyatifi "ÜSTÜN HAK SAHİBİ"ne bırakmıştır. Tescil önceliğine sahip olan kişi unvanın veya markanın terkini için müracaatta bulunması gerekmektedir. Terkin amacı ile müracaatta bulunulmaması hali "zımni kabul" bir başka deyişle "sessiz kalma yoluyla hak kaybı" olarak değerlendirilmektedir.

"ÜSTÜN HAK SAHİBİ"nin belli bir davranışta bulunması gerekirken sessiz kalması sonucu, unvanı daha sonraki bir tarihte tescil ettiren veya kullanan kişiye karşı dava açma hakkını kaybetmesine "sessiz kalma yoluyla hak kaybı" denilmektedir.

"ÜSTÜN HAK SAHİBİ"nin yalnızca unvan tescili bulunması durumunda, davanın 6762 s. Türk Ticaret Kanunu md. 62 uyarınca haksız rekabet hükümleri uyarınca öğrenmeden itibaren 1 yıl içerisinde Ticaret Mahkemeleri nezdinde terkin davası açması gerekecektir.

"ÜSTÜN HAK SAHİBİ"nin unvan tescili ile birlikte marka tescilinin bulunması halinde ise haksız fiil hükümleri 818 s. Borçlar Kanunu md. 60 uyarınca 1 yıllık zamanaşımı süresi içerisinde Fikri Sınaî Haklar Mahkemesinde terkin davası açması gerekecektir.

kalan karakter 1000

ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan CAFE RUJ veya caferuj.com.tr hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Günlük Burç Yorumları
Günün Şans Kartı
  • 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15
    1. GÜNÜN ŞANS KARTI Kafanızı kurcalayan sorular mı var? Bir kart çekin ve kendinizi Melekler’in şifalı enerjisine teslim edin… Onların vereceği cevap, size mutlaka yol gösterecektir…
    1. Bırakma zamanı! Boşuna üzülüyorsun! Üzülmen koşulları değiştirmeyecek. Bırak gitsin, elinde tutmaya çalıştıkça üzüntün artacak. Bıraktığın an, hafiflediğini göreceksin!
    2. Önce dinlenmen lazım! Kendine fazla yükleniyorsun. Hayat kaçmıyor! Yeni bir adım atmadan önce, bedenini, zihnini, ruhunu dinlendir! Sana minnettar kalacaklar…
    3. Pişman olabilirsin! Bu adımı attın ama ileride pişman olabilirsin… Bundan bir ders çıkartmaya çalış. Derin bir nefes al, "Bu kararı neden verdim" diye kendine sor. Aklına gelen ilk cevap, doğra cevap olacak!
    4. Bunun için çaba göster! Masanın üzerinde duran bir şeyi almak için, ona doğru uzanmak zorundasın! Peki, evrenden istediğin şeyi almak için neden harekete geçmiyorsun?
    5. Sözcüklerini seç! Erdem, konuşmakta değil; öz sözcüklerle konuşmakta… Konuşmak için aldığın her nefesin ne kadar kıymetli olduğunu düşün! Kimsenin kalbini kırma, büyüklük taslama, alçakgönüllü ve sevgi dolu ol!
    6. Egonu terk et! Her şeyi bildiğini düşündüğün an, hayat seni öyle bir sınar ki, aslında hiçbir şeyi bilmediğini görürsün. Amaç, canını acıtmak değil… "Her zaman her şeye hazırlıklı olamayız"ı göstermek. Egonla değil, kalbinle ilerle!
    7. Cesur ol! Artık korkmak yok! Biliyorsun, denize atlamadan yüzmeyi öğrenemezsin. Kendini evrenin akışına teslim et; cesur bir şekilde kararlarının arkasında dur ve yol al!
    8. Şu anda kal! Bir an öncesi için çok geç, bir an sonrası için çok erken. Elinde sadece "şu an" var. Geçmiş ya da gelecek seni esir aldığında, derin bir nefes al ve huzur bulana kadar tekrarla: "Andayım"…
    9. Söylenenleri dinle! Kulaklarını eleştiriye tıkadığın zaman, aslında her şeye tıkıyorsun. Oysa aç kulaklarını, evrenin olağanüstü sesini dinle! Eleştiriler, canını acıtsa da; bil ki hiçbir söz manasız yere senin kulağına ulaşmıyor!
    10. Şimdi zamanı değil! Aceleyle hareket etme! Bu, daha detaylı düşünmeni gerektirecek bir mesele. Kararını vermeden önce bir gün bekle! Gün doğmadan neler doğar…
    11. Anlamaya çalış! Başkasının başına gelenleri anlamaya çalış. Ama bunu yaparken, onun bedenine girme, kendi bedeninde kal! Onun başına gelenlerin sana ne anlatmaya çalıştığını ancak böyle anlayabilirsin.
    12. Yarım bırakma! Evren, tam ve bütün… Yaptığın işin sonuçlarını görmek istiyorsan, hiçbir şeyi yarım bırakma. Kuşkuya düştüğün an, Melekler'den yol göstermeleri için yardım iste.
    13. Eleştirilere aldırma! Herkes dilediğini söyleyebilir, kimsenin dudaklarına mühür vuramazsın. Bu konuda eleştirilere aldırma! Ama onları yine de dinle, belki alman gereken bir dersi kaçırıyorsundur?
    14. Cömert ol! Sevgini, imkanlarını, varlığını başkalarıyla paylaş. Paylaştığın kadar sana geri dönecek. Elinde tuttuğunda, zamanla azaldığını göreceksin.
    15. Pişman olmayacaksın! Aldığın kararın pişmanlığını yaşama! Şimdi öyle görünmese bile, ileride pişman olmayacaksın. Unutma, evren her şeyi senin iyiliğine göre ayarlıyor!
  • BİR MELEK KARTI SEÇİN
Copyright © 2003 - 2014 Tüm hakları saklıdır. TURKUVAZ GAZETE DERGİ BASIM A.Ş. Turkuvaz Yayın